Bilim insanları, deniz yüzeyinin altındaki su hareketlerini ve karışım dinamiklerini doğrudan gözlemlemek amacıyla dikkat çekici bir okyanus deneyi gerçekleştirdiler.
Continental Shelf Research dergisinde yayımlanan araştırmaya göre, bilim insanları Massachusetts açıklarındaki Martha’s Vineyard bölgesinin yaklaşık 28 kilometre güneyinde Atlas Okyanusu’na 75 kilogram rodamin boyası bıraktı.
BOYA SU KÜTLESİ GİBİ HAREKET ETTİ
R/V Connecticut araştırma gemisinden yürütülen çalışmada, yüzey suyuna yakın bir yoğunluğa sahip olacak şekilde hazırlanan yaklaşık 130 galonluk rodamin-etanol karışımı okyanusa enjekte edildi. Nötr batmazlık özelliğine sahip bu kimyasal izleyici, araştırmacıların belirli bir deniz suyu kütlesini işaretleyip izlemesine olanak tanıdı.
Bilim insanları; su kolonundaki boya konsantrasyonunu, radarla ölçülen akıntı verileri, sıcaklık ve diğer su parametreleriyle birleştirerek su kütlesinin izlediği rotayı belirlediler.
YÜZEY İLE DERİNLİK ARASINDA 140 KATLIK FARK
Yaklaşık 33 saat süren gözlemler sonucunda bırakılan boyanın yüzde 99’unun yüzeye yakın karışım tabakasında kaldığı tespit edildi. Rüzgar ve dalga hareketlerinin etkisiyle çalkalanan bu üst katmanda dikey yayılma hızının oldukça yüksek olduğu görülürken, daha yoğun hale gelen alt sınırda bu yayılmanın neredeyse durma noktasına kadar yavaşladığı belirlendi.
Elde edilen veriler, yüzey katmanındaki dikey karışımın hemen altındaki tabakaya geçişe kıyasla yaklaşık 140 kat daha güçlü ve hızlı olduğunu ortaya koydu.
ALT KATMANLAR GEÇİŞİ SINIRLANDIRIYOR
Yapılan analizler, yüzeyin altındaki yoğunluk farklılıklarının doğal bir bariyer işlevi gördüğünü gösterdi. Karışım tabakasının altına geçen az miktardaki boyanın ise homojen bir hat izlemediği, aralıklı ve bölgesel dalgalanmalarla aşağı indiği ve akıntılarla yatay olarak uzak mesafelere taşındığı belirlendi.
Araştırmacılar, üst tabakadan derin sulara doğru gerçekleşen dikey sızmanın saatler içinde değil, günlere yayılan oldukça yavaş bir süreçte gerçekleştiğini ifade ederek elde edilen bulguların sıcaklık, besin ve kirleticilerin okyanustaki yayılımını modellemede kullanılacağını kaydetti.
